وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلَـٰٓئِكَةِ إِنِّى جَاعِلٌ فِى ٱلْأَرْضِ خَلِيفَةً ۖ قَالُوٓا۟ أَتَجْعَلُ فِيهَا مَن يُفْسِدُ فِيهَا وَيَسْفِكُ ٱلدِّمَآءَ وَنَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ ۖ قَالَ إِنِّىٓ أَعْلَمُ مَا لَا تَعْلَمُونَ﴿۳۰﴾

[به یاد آر‌] زمانی را که ‌صاحب‌اختیارت به فرشتگان گفت: من در زمین جانشینی(۱) [برای بشر غیرمسؤول و بی‌اختیار(۲)‌] قرار می‌دهم(۳) [که مسؤول و دارای اختیار محدود خواهد بود‌]؛ گفتند: آیا کسی را در آنجا می‌گماری که در آن تبهکاری کند و خونها ریزد؟ ما خود، تو را با سپاس به پاکی می‌ستاییم و [خود را‌] برای تو [از خطا‌] پاک می‌کنیم(۴)؛ [خدا‌] گفت: من [از استعدادهای شگرف انسان‌] حقایقی را می‌دانم که شما نمی‌دانید.

وَعَلَّمَ ءَادَمَ ٱلْأَسْمَآءَ كُلَّهَا ثُمَّ عَرَضَهُمْ عَلَى ٱلْمَلَـٰٓئِكَةِ فَقَالَ أَنۢبِـُٔونِى بِأَسْمَآءِ هَـٰٓؤُلَآءِ إِن كُنتُمْ صَـٰدِقِينَ﴿۳۱﴾

سپس همه خصوصیاتِ(۱) [مخلوقاتِ زمین‌] را به آدم آموخت و آنگاه آن [مخلوقات‌] را بر فرشتگان عرضه کرد و گفت: اگر راست می‌گویید خصوصیات [و کاربرد‌] اینها را برشمارید.

قَالُوا۟ سُبْحَـٰنَكَ لَا عِلْمَ لَنَآ إِلَّا مَا عَلَّمْتَنَآ ۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلْعَلِيمُ ٱلْحَكِيمُ﴿۳۲﴾

گفتند: تو را تقدیس می‌کنیم، ما جز آنچه به ما آموخته‌ای دانشی نداریم؛ که دانای فرزانه تویی، تو.

قَالَ يَـٰٓـَٔادَمُ أَنۢبِئْهُم بِأَسْمَآئِهِمْ ۖ فَلَمَّآ أَنۢبَأَهُم بِأَسْمَآئِهِمْ قَالَ أَلَمْ أَقُل لَّكُمْ إِنِّىٓ أَعْلَمُ غَيْبَ ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ وَأَعْلَمُ مَا تُبْدُونَ وَمَا كُنتُمْ تَكْتُمُونَ﴿۳۳﴾

[خدا‌] گفت: ای آدم، فرشتگان را از خواصّ و کاربرد موجودات زمینی آگاه کن! و چون آگاهشان کرد، [خدا‌] گفت: مگر به شما نگفتم که من اسرار آسمانها و زمین را می‌دانم، و از هرچه آشکار می‌کنید و آنچه پنهان می‌داشتید، آگاهم؟

وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلَـٰٓئِكَةِ ٱسْجُدُوا۟ لِـَٔادَمَ فَسَجَدُوٓا۟ إِلَّآ إِبْلِيسَ أَبَىٰ وَٱسْتَكْبَرَ وَكَانَ مِنَ ٱلْكَـٰفِرِينَ﴿۳۴﴾

[به یاد آر‌] زمانی را که به فرشتگان گفتیم: برای [بزرگداشت‌] آدم ابراز فروتنی(۱) کنید؛ همه ابراز فروتنی کردند، جز ابلیس(۲)، که سر باز زد و برتری جست(۳) و در زمره انکارورزان شد.

وَقُلْنَا يَـٰٓـَٔادَمُ ٱسْكُنْ أَنتَ وَزَوْجُكَ ٱلْجَنَّةَ وَكُلَا مِنْهَا رَغَدًا حَيْثُ شِئْتُمَا وَلَا تَقْرَبَا هَـٰذِهِ ٱلشَّجَرَةَ فَتَكُونَا مِنَ ٱلظَّـٰلِمِينَ﴿۳۵﴾

[آنگاه‌] گفتیم: ای آدم، تو و همسرت در این بهشت قرار و آرام گیرید و از [نعمتهای‌] آن فراوان و گوارا از هر جا که خواهید بخورید، ولی به این درخت نزدیک نشوید که در زمره ستمکاران خواهید بود(۱).

فَأَزَلَّهُمَا ٱلشَّيْطَـٰنُ عَنْهَا فَأَخْرَجَهُمَا مِمَّا كَانَا فِيهِ ۖ وَقُلْنَا ٱهْبِطُوا۟ بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ ۖ وَلَكُمْ فِى ٱلْأَرْضِ مُسْتَقَرٌّ وَمَتَـٰعٌ إِلَىٰ حِينٍ﴿۳۶﴾

شیطان آنان را از [اجرای‌] آن [دستور‌] به لغزش انداخت و از نعمتی که در آن می‌زیستند خارجشان کرد، و گفتیم: [از بهشت‌] فرود آیید، در حالی که [با انبوه نسلتان‌] دشمن یکدیگرید؛ و تا زمانی محدود در زمین استقرار و برخورداری خواهید داشت(۱).

فَتَلَقَّىٰٓ ءَادَمُ مِن رَّبِّهِۦ كَلِمَـٰتٍ فَتَابَ عَلَيْهِ ۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ﴿۳۷﴾

آنگاه آدم از ‌صاحب‌اختیار خود سخنانی فرا گرفت(۱) [و ابراز پشیمانی و توبه کرد‌]، و خدا هم [به رحمت خود‌] بر او بازگشت؛ که او بازپذیر و مهربان است.